Abbildungen der Seite
PDF
EPUB

80

Quid puer Ascanius, quid di meruere Pevates ? Sed iubet ire deus. Vellem vetuisset adire,
Ignibus ereptos obruet unda deos.

Punica pec Teucris pressa fuisset humus. 140 Sed neque fers tecum, nec, quae mihi, perfide, iactas, Hoc duce nompe deo ventis agitaris iniquis, Presserunt humeros sacra paterque tuos.

Et teris in rapido tempora longa freto. Omnia mentiris; nec eniin tua fallere lingua Pergama vix tanto tibi eraut repetenda labore, Incipit a nobis, primaque plector ego.

Hectore si vivo, quanta fuere, forent. Si quaeras, ubi sit formosi mater Iuli:

Non patrium Simoenta petis; sed Thybridas unOccidit, a duro sola relicta viro.

das:

116 Haec mihi narraras, nec me movere : merentem 85 Nempe, ut pervenias, quo cupis, hospes eris.

Ure, minor culpa poena futura inea est. Utque latet, vitatque tuas obstrusa carinas, Nec mihi mens dubia est, quin te tua numina dam- Vix tibi continget terra petita seni.

nent:

Hos potius populos in dotem, ambage remissa, Per mare, per terras septima iactat hiems. Accipe, et advectas Pygmalionis opes. 160 Fluctibus eiectum tuta statione recepi,

Ilion in Tyriam transfer felicius urbem, Vixque bene audito vomine, regua dedi. 90 Hicque locum regis sceptraque sacra tene. His tamen officiis utinam contenta fuissem, Si tibi mens a vida est belli, si quaerit Iulus, Et mihi concubitus fama sepulta foret !

Unde suo partus Marte triumphus eat; (155 Illa dies nocuit, qua nos declive sub antrum Quem superet, ne quid desit, praebebimus hostem : Caeruleus subitis compulit imber aquis.

Hic pacis leges, hic locus arma capit. Audieram vocem; Nymphas ululasse putavi: 95 Tu modo, per matrem, fraternaque tela, sagittas, Eumenides fatis signa dedere meis.

Perque fugae comites, Dardana sacra, deos : Exige, laese pudor, poenas, violate Sichaeo, Sic superent, quoscumque tua de gente reportas, Ad quas, me miseram! plena pudoris eo.

Mars terus et damni sit modus ille tui, 160 Est mihi marmorea sacratus in aede Sichaeus : Ascaniusque suos feliciter impleat annos,

Appositae frondes velleraque alba tegunt. 100 Et senis Anchisae molliter ossa cubent: Hinc ego me sensi noto quater ore citari ; Parce, precor, domui, quae se tibi tradit babendam. Ipse sono tenui dixit: Elissa, veni.

Quod crimeu dicis, praeter amasse, meum ? Nulla mora est, venio; venio tibi debita coniux, Non ego sum Phthias, magnisve oriunda MyceSed tamen admissi tarda pudore mei.

nis;

165 Da veniam culpae, decepit idoneus auctor ; 105 Nec steterunt in te virque paterque meus. Invidiam noxae detrahit ille meae.

Si pudet uxoris : non nupta, sed hospita dicar; Diva parens, seniorque pater, pia sarcina nati, Dum tua sit Dido, quodlibet esse feret. Spem mihi mansuri rite dedere viri.

Nota mihi freta sunt Afrum frangentia litus; Si fuit errandum, causas habet error honestas; Temporibus certis dantque negantque viam. 170

Adde fidem : nulla parte pigendus erit. 110 Quum dabit aura viam, praebebis carbasa veutis. Durat in extremum, vitaeque novissima nostrae Nunc levis eiectam continet alga ratem. Prosequitur fati, qui fuit ante, tenor.

Tempus ut observem, manda mihi; certius ibis : Occidit internas coniux inactatus ad aras,

Nec te, si cupies, ipsa manere sinam. Et sceleris tanti praemia frater habet.

Et socii requiem poscunt, laniataque classis 175 Exsul agor, cineresque viri patriamque relinquo, 116 Postulat exiguas semirefecta moras. Et feror in duras, boste sequente, vias.

Pro meritis, et si qua tibi debebimus ultra, Applicor ignotis, fratrique elapsa fretoque,

Pro spe coniugii tempora parva peto. Quod tibi donavi, perfide, litus emo.

Dum freta mitescunt, et amor dum temperat usum, Urbem constitui, lateque patentia fixi

Fortiter ediscam tristia posse pati.

180 Moenia, fivitimis invidiosa locis.

120 Sin minus, est animus nobis effundere vitam : Bella tument: bellis peregrina et femina tentor, In me crudelis non potes esse diu.

Vixque rudes portas urbis et arma paro. Adspicias utinam, quae sit scribentis imago! Mille procis placui, qui me coiere, querentes, Scribimus : et gremio Troicus ensis adest:

Nescio quem thalamis praeposuisse suis. Perque genas lacrimae strictum labuntur in enQuid dubitas vinctam Gaetulo tradere larbae ? 125

sem,

185 Praebuerim sceleri brachia nostra tuo.

Qui iam pro lacrimis sanguine tinctus erit. Est etiam frater; cuius manus impia possit Quam bene conveniunt fato tua munera nostro! Respergi nostro, sparsa cruore viri.

Instruis impensa nostra sepulcra brevi. Pone deos, et quae tangendo sacra profanas : Nec mea nunc primo feriuntur pectora telo:

Non bene coelestes impia dextra colit. 130 Ille locus saevi vulnus Amoris habet. 190 Si tu cultor eras elapsis igue futurus,

Anna soror, soror Anda, meae male conscia culpae, Poenitet elapsos ignibus esse deos.

larit dabis in cineres ultima dona meos. Forsitan et gravidam Dido, scelerate, relinquas, Nec, consumpta rogis, inscribar Elissa Sichaei : Parsque tui lateat corpore clausa meo.

Hoc tamen in tumuli marinore carmen erit : Accedet fatis matris miserabilis infans; 135 Praebuit Aeneas et causam mortis et ensem ; 105 Et nondum nato funeris auctor eris

Ipsa sua Dido concidit usa manu. Cumque parente sua frater morietur luli;

Poenaque connexos auferet una duos.

85 sq. Haec (de morte Creasae , quam cupide et iracunde ipsum Aeneam machinatum esse fingit) narraveras mihi, nec tamen me moverunt, ut a tuo inihi amore caveren. Ure igitur et torque eam, quae sane imprudentiae suae poenam meretur ; nec poena culpam aequabit. Nec me Burmanni est; codd. fere al me. 86 Illa minor. Sic codd. plurimi. 139 adire, te ad me. 145 Thybrides ondae, Tiberinae. Vulg. Thybridis. Sic I. 117 abstrusa. 152 Inque loco sceptra sarrata. Secutus sum I. 166 in te, adversus te. 179 sq. et amor, dum tempore el usu —edisco Salmas. partim e codd. Dum amor temperat usum est dum tempore fit lenior.

EPISTOLA VIII.

Has solas habeo semper, semperque profundo ;

Hument incultae fonte perenne genae. Pyrrhus Achillides, animosus imagine patris, Hoc generis fato, quod postros errat in annos, Inclusam contra iusque piumque tenet.

Tantalides matres apta rapina sumus. Quod potni, renni; ne non in vita tenerer : Non ego fuminei referam inendacia cygni, 65 Cetera femineae non valuere manus.

Nec querar in plumis delituisse lovem. Quid facis, Aeacide? non sum sine vindice, dixi: : Qua duo porrectus longe freta distinet Isthmos,

Haec tibi sub domino, Pyrrhe, puella suo est. Vecta peregrinis Hippodamia rotis. Surdior ille freto clamantem nomen Orestis Castori Amyclaeo et Amyclaeo Polluci Traxit inornatis in sua tecta comis.

Reddita Mopsopia Taenaris urbe soror. 70 Quid gravius capta Lacedaemone serva tulissem, Taenaris, Idaeo trans aequor ab hospite rapta,

Si raperet Graias barbara turba nurus ? 10 Argolicas pro se vertit in arma manus. Parcius Andromachen vexavit Achaia victrix, Vix equidem memini; memini tamen: omnia luctus,

Quum Danaus Phrygias ureret igois opes. Omnia solliciti plena timoris erant. At tu, cura mei si te pia tangit, Oreste,

Flebat avus, Phoebeque soror, fratresque gemelli: 75 Inice pon timidas in tua iura manus.

Orabat superos Leda, suumque lovem. An, si quis rapiat stabulis armenta reclusis, 15 Ipsa ego, non longos etiam nunc fcissa capillos, Arma feras : rapta coniuge, lentus eris?

Clamabam: sine me, me sine, mater, abis ? Sit socer exemplo, nuptae repetitor ademptae : Nam coniux aberat. Ne non Pelopeia credar, Cui pia militiae causa puella fuit.

Ecce Neoptolemo praeda parata fui.

80 Si socer iguavus vidua stercisset in aula,

Pelides utinam vitasset Apollinis arcus! Nupta foret Paridi mater, ut ante fuit. 20 Damnaret nati facta proterva pater. Nec tu mille rates sinuosaque vela pararis, Nec quondam placuit, nec nunc placuisset Achilli, Nec pumerum Danai militis; ipse veni.

Abducta viduum coniuge flere virum. Sic quoque eram repetenda tamen : nec turpe ma- Quae mea coelestes iniuria fecit iniquos! 85

rito,

Quod mihi, vae miserae! sidus obesse querar? Aspera pro caro bella tulisse toro.

Parva mea sine matre fui; pater arma ferebat: Quid ? quod avus nobis idem Pelopeius Atreus, 25 Et, duo quum vivant, orba duobus eram. Et, si non esses vir mihi, frater eras ?

Non tibi blanditias primis, mea mater, in annis Vir, precor, uxori, frater succurre sorori :

Incerto dictas ore puella tuli.

90 Instant officio nomina bina tuo.

Non ego captavi brevibus tua colla lacertis, Me tibi Tyndareos, vita gravis auctor et annis, Nec gremio sedi sarcina grata tuo.

Tradidit: arbitrium neptis habebat avus. 30 Non cultus tibi cura mei; nec pacta marito At pater A eacidae promiserat inscius acti;

Intravi thalamos, matre parante, novos. Plus quoque, qui prior est ordine, possit avus. Obvia prodieram reduci tibi ; vera fatebor: 96 Quum tibi nubebam, nulli mea taeda nocebat : Nec facies nobis nota parentis erat. Si iungar Pyrrho, tu mihi laesus eris.

Te tamen esse Helenen, quod eras pulcherrima, Et pater ignoscet nostro Menelaus amori : 35

sensi; Succubuit telis praepetis ipse dei.

Ipsa requirebas, quae tua nata foret. Quem sibi permisit, genero permittet amorem; Pars haec una mihi coniux bene cessit Orestes : Proderit exemplo mater amata suo.

Is quoque, ni pro se pugnet, ademptus erit. 100 Tu mihi, quod matri pater, es: quas egerat olim Pyrrhus habet captam, reduce et victore parente ;

Dardanius partes advena, Pyrrbus agit. 40 Munus et hoc nobis diruta Troia dedit. Ille licet patriis sine fine superbiat actis : Quum tamen altus equis Titan radiantibus instat, Et tu, quae referas, acta parentis habes.

Perfruor infelix liberiore malo.

[105 Tantalides omnes, ipsumque regebat Achillem; Nox ubi me thalamis ululantem et acerba gementem Hic pars militiae, dux erat ille ducum.

, Tu quoque habes proavum Pelopem, Pelopisque Pro somno lacrimis oculi funguntur obortis :

parentem :

46 Quaque licet fugio sicut ab hoste viro. Si melius numeres, a love quintus eris.

Saepe malis stupeo; rerumque oblita locique Nec virtute cares ; arma invidiosa tulisti :

Ignara tetigi Scyria membra manu.

110 Sed tu quid faceres ? induit illa pater.

Utque nefas sensi, male corpora tacta relinquo, Materia vellem fortis meliore fuisses :

Et mihi pollutas credor habere manus. Non lecta est, operi sed data causa tuo. 50 Saepe Neoptolemi pro nomine nomen Orestis Hanc tamen implesti ; iuguloque Aegistbus aperto Exit: et errorem vocis, ut omen, amo.

Tecta cruentavit, quae pater ante tuus. Per genus infelix iuro, generisque parentem, 118 Increpat Aeacides, laudemque in crimina vertit; Qui freta, qui terras, qui sua regna quatit;

Et tamen adspectus sustinet ille meos. (55 Per patris ossa tui, patrui mihi; quae tibi debent, Rumpor, et ora mihi pariter cum mente tumescunt: Quod se sub tumulo fortiter ulta iacent: Pectoraque inclusis ignibus usta dolent.

Aut ego praemoriar primoque exstinguar in aevo; Hermione coram quidquainne obiectet Oresti? Aut ego Tantalidae Tantalis uxor ero. 120

Nec mihi sunt vires; nec ferus ensis adest. Flere licet certe: flendo diffundimus iram,

Perque sinum lacrimae, fluminis instar, eunt. 60

[ocr errors]

VIII, init. legitur distichon er uno cod. Alloquor Hermione nuper fratremque virumque, Nunc fratrem; nomen coniugis alter habet. Singulis epistolar, aliena quaedam manus introductionis veluti causa singula dist. praepoonerat : iutpp. hoc reliquerunt, quum inancum iis hui. epist. videretur initium. 7 Orestae H. Ovid, declinar. Orestes, Orrotis, ut Achilles, Achillis, Ulixes, Ulixis. 19 sedisset. 22 ad Met. VII, R. 48 induit, tibi. 70 Mopsopia urbs, Athenae. 75 Phoebe Eurip. Iphig. Aul. 50. 108 fugio, sic. ab hoste, virum.

70

80

30

EPISTOLA IX.

Ausus es hirsutos mitra redimire capillos :

Aptior Herculeae populus alba comae,
Gratulor Oechaliam titulis accedere nostris : Nec te Maeonia, lascivae more pueilae, 66
Victorem victae succubuisse queror.

Incingi zona dedecuisse pudet.
Fama Pelasgiadas subito pervenit in urbes Non tibi saccurrit crudi Diomedis imago,
Decolor, et factis infitianda tuis :

Efferus humana qui dape pavit equas ?
Quem nunquam Iuno, seriesque immensa laborum 8 Si te vidisset cultu Busiris in isto;
Fregerit, huic Iolen imposuisse iugum.

Huic victor victo nempe pudendus eras.
Hoc velit Eurystheus, velit hoc germana Tonantis ; Detrahat Antaeus duro redimicula collo,
Laetaque sit vitae labe voverca tuae.

Ne pigeat molli succubuisse viro.
At non ille velit, cui nox, si creditur, una Inter loniacas calathum tenuisse. puellas

Non tanta, ut tantus conciperere, fuit. 10 Diceris, et dominae pertimuisse minas.
Plus tibi, quam Iuno, nocuit Venus: illa premendo Non fugis, Alcide, victricem mille laborum 78

Sustulit; haec humili sub pede colla tenet. Rasilibus calathis imposuisse manum? Respice vindicibus pacatum viribus orbem, Crassaque robusto deducis pollice fila, Qua latam Nereus caerulus ambit humum,

Aequaqne formosae pensa rependis herae ? Se tibi pax terrae, tibi se tota aequora debent; 13 Ah! quoties, digitis dum torques stamina duris, Implesti meritis Solis utramque domum.

Praevalidae fusos comminuere manus ! Quod te laturum est, coelum prior ipse tulisti ; Crederis, infelix, scuticae tremefactus habenis, Hercule supposito sidera fulsit Atlas.

Ante pedes dominae procubuisse tuae. Quid nisi potitia est misero quaesita pudori, Eximiis pompis praeconia summa triumphi, Si cumulas stupri facta priora nota ?

20

Factaque narrabas dissimulanda tibi. Tene ferunt geminos pressisse tenaciter angues, Scilicet immanes elisis faucibus hydros

85 Quum tener in cunis iam love dignus eras ? Infantem cunis in voluisse manum; Coepisti melius, quam desinis : ultima primis Ut Tegeaeus aper cupressifero Erymantho

Cedunt; dissimiles hic vir et ille puer. (25 Incubet, et vasto pondere laedat humum.
Quem non mille ferae, quem non Stheneleius hostis, Non tibi Threiciis affixa Penatibus ora,
Non potuit Iuno vincere, vincit Amor.

Non hominum pingues caede tacentur equae. 90 At bene pupta feror, quia nominer Herculis uxor, Prodigiumque triplex, armenti dives Iberi

Sitque socer, rapidis qui tonat altus equis. Geryones, quamvis in tribus unus erat ; Quam inale inaequales veniant ad aratra iuvenci, Inque canes totidem trunco digestus ab uno

Tam premitur magno coniuge nupta minor. Cerberos, implicitis angue mipante comis; Non honor est, sed onus, species laesura ferentem : Quaeque redundabat fecundo vulnere serpens Si qua voles apte pubere, nube pari.

Fertilis, et damnis dives ab ipsa suis ; Vir mihi semper abest, et coniuge notior hospes Quique inter laevumque latus laevumque lacertum

Monstraque terribiles persequiturque feras. Praegrave compressa fauce pependit onus; Ipsa domo vidua, votis operata pndicis, 35 Et male confisum pedibus formaque bimembri Torqueor, infesto ne vir ab hoste cadat.

Pulsum Thessalicis agmen equestre iugis. 100 Inter serpentes aprosque avidosque leones Haec tu Sidonio potes insignitus amictu lactor, et haesuros cerno per ossa canes.

Dicere ? non cultu lingua retenta silet? Me pecudum fibrae, simulacraque inania somni, Se quoque nympha tnis ornavit Iardavis armis, Ominaque arcana nocte petita m

Et tulit e capto nota tropaea viro. Aucupor infelix incertae murmura famae,

I nunc, tolle animos, et fortia gesta recense: Speque timor dubia, spesque timore cadit.

Quod tu non esses iure, vir illa fuit. Mater abest, queriturque deo placuisse potenti: Qua tanto minor es, quanto te, maxime rerum,

Nec pater Amphitryon, nec puer Hyllus adest. Quam quos vicisti, vincere maius erat. Arbiter Eurystheus irae Iunonis iniquae 45 Ili procedit rerum mensura tuarum : Sentitur nobis, iraque longa deae.

Cede bonis ; heres laudis amica tuae. 110 Haec mihi ferre parum est: peregrinos addis amores, Proh pador! hirsuti costas exuta leonis Et mater de te quaelibet esse potest.

Aspera texerunt vellera molle latus. Non ego Partheniis temeratam vallibus Augen, Falleris et nescis: non sunt spolia ista leonis,

Nec referam partus, Ormeni nympha, tuos. 50 Sed tua, tuque feri victor es, illa toi. Non tibi crimen erunt Theutrantia turba sorores, Femina tela tulit Lernaeis atra venenis. 115 Quarum de populo nulla relicta tibi.

Ferre gravem lava vix satis apta colum; Una, recens crimen, referetur adultera nobis ; Instruxitque manum clava domitrice ferarum, Unde ego sum Lydo facta noverca Lamo.

Vidit et in speculo coniugis arma sui. Maeandros, toties qui terris errat in isdem, 55 Haec tamen audieram : licuit non credere famae ; Qui lassas in se saepe retorquet aquas,

Et venit ad sensus mollis ab aure dolor.

120 Vidit in Herculeo suspensa movilia collo,

Ante meos oculos adducitur advena pellex, Illo, cui coelum sarcina parva fuit.

Nec mihi, quae patior, dissimulare licet. Non puduit fortes auro cohibere lacertos,

Non sivis averti; mediam captiva per urbem Et solidis gemmas apposuisse toris.

60 Invitis oculis adspicienda venit. Nempe sub his animam pestis Nemeaea lacertis Nec venit incultis, captaruin morc, capillis, 125

Edidit : unde humerus tegmina laevus habet. Fortunam vultu fassa decepte suam.

95

ent.

40

106

IX, 10 tanti, nt. 16 Met. I, 338; III, 151 sq. 20 turpi facta H. 27 nominor. Sic I. 31 ferenten. Sie I. 38 eeuros lerna per ora canes. H. partiin e codd. Debebat certe esse esulriim - canem. 81 sq. spirii videntur, Dec in omnib. codd. comparent. 83 corruptus videtur. Douza protulit: Eruviin positis immania semina laudum. 103 lardanus pater Omphalae. 126 Fortunam vultus fassa tegendo suor et similes corruptelas codd. E multis emendationib. c. lahnio elegi Lennepianum.

30

65

Ingreditur late lato spectabilis auro :

Et quoties ego te, toties locus ipse vocabat; Qualiter in Phrygia tu quoque cultus eras. Ipse locus miserae ferre volebat opem. Dat vultum populo sublimis, ut Hercule victo Mons fuit; apparent frutices in vertice rari; 26 Oechaliam vivo stare parente putes.

130 Hinc scopulus raucis pendet adesus aquis. Forsitan et, pulsa Aetolide Deianira,

Adscendo; vires animus dabat: atque ita late Nomine deposito pellicis, uxor erit:

Aequora prospectu metior alta meo. Eurytidosque loles, atque insani Alcidae

Inde ego, nam ventis quoque sum crudelibus usa,
Turpia famosus corpora iunget Hymen. (135 Vidi praecipiti carbasa tenta Noto.
Mens fugit admonitu, frigusque perambulat artus, Ut vidi, aut etiam, quam me vidisse putarem,
Et iacet in gremio languida facta manus.

Frigidior glacie semianimisque fui.
Me quoque cum multis, sed me sine crimine, amasti: Nec languere diu patitur dolor : excitor illo,
Ne pigeat, pugnae bis tibi causa fui.

Excitor, et summa Thesea voce voco.
Cornua flens legit ripis Achelous in udis,

Quo fugis ? exclamo: scelerate, revertere, Theseu ; 35 Truocaque limosa tempora mersit aqua.

140 Flecte ratem, numerum von habet illa suum. Semivir occubuit in letifero Eveno

Haec ego, quod voci deerat, plangore replebam ; Nessus, et infecit sanguis equinus aquas.

Verbera cum verbis mista fuere meis. Sed quid ego haec refero? scribenti nuntia venit Si non audires, ut saltem cernere posses, Fama, virum tunicae tabe perire meae. (145 lactatae late signa dedere manus.

40 Hei mihi! quid feci? quo me furor egit amantem? Candidaque imposui longae velamiva virgae, Impia quid dubitas Deianira mori?

Scilicet oblitos admonitura mei. An tuus in media coniux lacerabitur (eta ? Iamque oculis ereptus eras : tum denique Alevi; Tu, sceleris tanti causa, superstes eris?

Torpuerant molles ante dolore genae. Si quid adhuc habeo facti, cur Herculis uxor Quid potius facerent, quam me mea lumina flerent, 45

Credar; coniugii mors mihi pignus erit. 150 Postquam desierant vela videre tua ? To quoque cognosces in me, Meleagre, sororem: Aut ego diffusis erravi sola capillis, Impia quid dubitas Deianira mori?

Qualis ab Ogygio concita Baccha deo: Heu devota domus! solio sedet Agrios alto: Aut mare prospiciens in saxo frigida sedi, Oenea desertum nuda senecta premit.

Quamque lapis sedes, tam lapis ipsa fui. 50 Exsulat ignotis Tydeus germanus in oris ; 155 Saepe torum repeto, qui nos acceperat ambos, Alter fatali vivus in igne fuit.

Sed non acceptos exhibiturus erat. Exegit ferrum sua per praecordia mater :

Et tua, quae possum, pro te vestigia tango, Impia quid dubitas Deianira mori?

Strataque, quae membris intepuere tuis. Deprecor hoc unum, per iura sacerrima lecti, Incumbo; lacrimisque toro manante protusis, Ne videar fatis insidiata tuis.

160 Pressimus, exclamo, te duo: redde duos ! Nessns, ut est avidum percussus arundine pectus, Venimus huc ambo : cur non discedimus ambo? Hic, dixit, vires sanguis amoris habet.

Perfide, pars nostri, lectule, maior ubi est? Illita Nesseo misi tibi texta veneno :

Quid faciam? quo sola ferar? vacat insula cultu, Impia quid dubitas Deianira mori? (165 Non hominum video, non ego facta boum. 60 lamque vale, seniorque pater, germanaque Gorge, Omne latus terrae cingit mare: vavita nusquam, Et patria, et patriae frater adempte tuae.

Nulla per ambiguas puppis itura vias. Et tu Inx oculis hodierna novissima nostris, Finge dari comitesque mihi, ventosque, ratemque; Virque, sed o possis! et puer Hylle, vale. Quid sequar? accessus terra paterna negat.

Ut rate felici pacata per aequora labar; 65 EPISTOLA X.

Temperet ut ventos Aeolus : exsul ero. Mitius inveni, quam te, genus omne ferarum: Non ego te, Crete, centum digesta per urbes, Credita non ulli, quam tibi, peius eram.

Adspiciam, puero cognita terra Iovi. Quae legis, ex illo, Theseu, tibi litore mitto, Nam pater, et tellus iusto regnata parenti, Unde tuam sine me vela tulere ratem.

Prodita sunt facto nomina cara meo :

70 In quo me somnusque meus male prodidit, et tu, 5 Quum tibi, ne victor tecto morerere recorvo, Per facinus somnis insidiate meis.

Quae regerent passus, pro duce tila dedi; Tempus erat, vitrea quo primum terra pruina Quum mihi dicebas: per ego ipsa pericula iuro,

Spargitur, et tectae fronde queruntur aves. Te fore, dum nostrum vivet uterqne, meam. Incertum vigilans, a somno languida, movi Vivimus, et non sum, Theseu, tua: si modo vivis, 75 Thesea prensuras semisupina manus.

10 Femina, periuri fraude sepulta viri. Nullus erat: referoque manus, iterumque retento, Me quoque, qua fratrem, mactasses, improbe, clava; Perque torum moveo brachia ; pullus erat.

Esset, quam dederas, morte soluta fides. Excussere metus somnum ; conterrita surgo, Nunc ego non tantum, quae sum passura, recordor, Membraque sunt viduo praecipitata toro.

Sed quaecumque potest ulla relicta pati. Protinus adductis sonuerunt pectora palmis, 15 Occurrunt animo pereundi inille figurae;

Utque erat e somno turbida, rapra coma est. Morsque minus poenae, quam mora mortis, habet. Luna fuit : specto, si quid, nisi litora, cernam; Iam iam venturos aut hac, aut suspicor illac, Quod videant oculi, pil nisi litus habent.

Qui lanient avido viscera dente, lupos. Nunc huc, nunc illuc, et utroque sine ordine curto; Forsitan et fulvos tellus alat ista leones; Alta puellares tardat arena pedes:

20 Quis scit, an haec saevas tigridas ipsula habet? Interea toto clamanti litore: Theseu,

Et freta dicuntur magnas expellere phocas; Reddebant nomen concava saxa tuum;

Quid vetat et gladios per latus ire meum? 129 sublimis ab Herenle victo. 149 Et quid. Sic I. nt interrogatio fiat. Velim Ecquid. 153 sq. Agrius fratrem Oonra regno eiecerat. 155 germanus, meus. X, 31 Aut vidi codd. Em. Heusinger. 53 qua possum. Sic. H. 96 iuxula tigres habet multi codd. Qnod ivre offendit intpp. Sed sine causa indicativum habet amoliri tentaruut. Quis scil an adverbialiter est pro fortasse. Sic nescio quid iudic. secum ducit Amor. 111, 6, 104.

80

85

Tantum ne religer dura captiva catena,

EPISTOLA XI.
Neve trabam serva grandia pensa manu: 90
Cui pater est Minos, cui mater filia Phoebi; Si qua tamen caecis errabunt scripta lituris :

Quodque magis memini, quae tibi pacta fui. Oblitus a dominae caede libellus erit.
Si mare, si terras, porrectaque litora vidi: Dextra tenet calamum; strictum tenet altera ferrum,
Multa mihi terrae, multa minantur aquae.

Et iacet in gremio charta soluta meo. Coelum restabat: timeo simulacra deorum! 05 Haec est Aeolidos fratri scribentis imago : Destituor rabidis praeda cibusque feris.

Sic videor duro posse placere patri. Sive colunt habitantque viri, diffidimus illis : Ipse necis cuperem nostrae spectator adesset, Externos didici laesa timere viros.

Auctorisque oculis exigeretur opus. Viveret Androgeos utinam, nec facta luisses Ut ferus est, multoque suis truculentior Euris :

Impia funeribus, Cecropi terra, tuis ! 100 Spectasset siccis vulnera nostra genis. 10 Nec tua mactasset nodoso stipite, Theseu,

Scilicet est aliquid, cum saevis vivere ventis :: Ardua parte virum dextera, parte bovem ! Ingenio populi convenit ille sui. Nec tibi, quae reditus monstrarent, fila dedissem, Ille Noto Zephyroque, et Sithonio Aquiloni Fila per adductas saepe recepta manus!

Imperat et pennis, Eure proterve, tuis. Non equidem miror, si stat victoria tecum, 105 Imperat heu! ventis ; tumidae non imperat irae: 15 Strataque Cretaeam bellua tinxit humum:

Possidet et vitiis regna minora suis. Non poterant figi praecordia ferra cornu; Quid iuvat admotam per avorum nomina coelo Ut te non tegeres, pectore tutus eras.

Inter cognatos posse referre Iovem? Illic tu silices, illic adamanta tulisti:

Num minus infestum, funebria munera, ferrum Illic, qui silices, Thesea, vincat, habes. 110 Feminea teneo, non mea tela, manu ? 20 Crudeles somni, quid me tenuistis inertem? O utinam, Macareu, quae nos commisit in unum, At semel aeterna pocte premenda fui.

Venisset leto serior hora meo ! Vos quoque, crudeles venti, nimiumque parati, Car unquam plus me, frater, quam frater, amasti, Flaminaque in lacrimas officiosa meas;

Et tibi, non debet quod soror esse, fui?
Dextera crudelis, quae me fratremque necavit, 115 Ipsa quoque incalui : qualemque audire solebam, 25
Et data poscenti, nomen inane, fides!

Nescio quem sensi corde tepente deum.
In me jurarunt somnus ventusque fidesque : Fugerat ore color; macies adduxerat artus :
Prodita sum causis una puella tribus.

Sumebant minimos ora coacta cibos.
Ergo ego nec lacrimas matris moritura videbo, Nec somni faciles, et pox erat annua nobis,

Nec, mea qui digitis lumina condat, erit? 120 Et gemitum nullo laesa dolore dabam. 30 Spiritus infelix peregrinas ibit in auras,

Nec, eur haec facerem, poteram mihi reddere causam : Nec positos artus unguet amica manus?

Nec poram, quid amans esset: at illud eram. Ossa superstabunt volucres inhumata maripae ? Prima malum nutrix animo praesensit anili: Haec sunt officiis digna sepulcra meis ?

Prima mihi nutrix, Aeoli, dixit, amas. Ibis Cecropios portus, patriaque receptus 125 Erubui, gremioque pudor deiecit ocellos; 35 Quum steteris turbae celsus in ore tuae,

Haec satis in tacita signa fatentis erant. Et bene narraris letum taurique virique,

Iamque tumescebant vitiati pondera ventris, Sectaque per dubias saxea tecta vias;

Aegraque furtivum membra gravabat onus. Me quoque narrato sola tellure relictam,

Quas mihi non herbas, quae non medicamina nutrix Non ego sun, titulis surripienda tuis ! 130 Attulit, audaci supposuitque manu,

40 Nec pater est Aegeus; nec tu Pittheidos Aethrae Ut penitus nostris (hoc te celavimus unum) Filius: auctores saxa fretumque tui.

Visceribus crescens excuteretur onus ! Di facerent, ut me summa de puppe videres! Ah! nimium vivax admotis restitit infans Movisset vultus maesta figura tuos.

Artibus, et tecto tutus ab hoste fuit. Nunc quoque non oculis, sed, qua potes, adspice Iam novies erat orta soror pulcherrima Phoebi,

mente

136 Denaque luciferos Luna movebat equos. Haerentem scopulo, quem vaga pulsat aqua. Nescia, quae faceret subitos mihi causa dolores, Adspice demissos lugentis more capillos;

Et rudis ad partus, et nova miles eram. Et tanicas lacrimis, sicut ab imbre, graves. Nec tenui vocem : Quid, ait, tua crimina prodis ? Corpus, ut impulsae segetes Aquilonibus, horret: Oraque clamantis conscia pressit anus. 50

Litteraque articulo pressa tremente labat. 140 Quid faciam infelix ? gemitus dolor edere cogit; Non te per meritum, quoniam male cessit, adoro : Sed timor et nutrix et pudor ipse vetant. Debita sit facto gratia nulla meo;

Contineo gemitus, elapsaque verba rcprendo; Sed nec poena quidem : si non ego causa salutis, Et cogor lacrimas combibere ipsa meas.

Non tamen est, cur sis tu mihi causa necis. Mors erat ante oculos ; et opem Lucina negabat : 86 Has tibi, plangendo lugubria pectora lassas, 145 Et grave, si morerer, mors quoque crimen erat. Infelix tendo trans freta longa manus.

Quum superincumbens, scissa tunicaque comaque, Hos tibi, qui superant, ostendo maesta capillos. Pressa refovisti pectora nostra tuis,

Per lacrimas oro, quas tua facta movent : Et mihi: vive, soror, soror o carissima, dixti, Flecte ratem, Theseu, versoque relabere velo; Vive ; nec unius corpore perde duos.

60 Si prius occidero, tu tamen ossa leges. 160 Spes bona det vires: fratri nam nupta futura es;

Illius, es de quo mater, et uxor eris.
Mortua, crede mihi, tamen ad tua verba revixi,

Et positum est uteri crimen onusque mei.

126 urbis celsus in arce. 129 solam. Sic 1. 131 lugentis in ore H. e codd. Sed v. Met. VI, 531. 149 relaborc vento. Sic I. XI, 71 obduxerat. Sic I. 44 tecto, venenis grassante. 62 Dlius, de quo, omisso €8. Sic 1.

« ZurückWeiter »