Abbildungen der Seite
PDF
EPUB

Huc ubi pervenit belli metuenda virago;
Constitit ante domum, (neque enim succedere tectis
Fas habet) et postes extremâ cuspide pulsat. 370
Concussæ patuêre fores. Videt intus edentem
Vipereas carnes, vitiorum alimenta suorum,
Invidiam : visaque oculos avertit. At illa
Surgit humo pigrâ: semesarumque relinquit
Corpora serpentûm : passuque incedit inerti. 375
Utque deam vidit formâque armisque decoram,
Ingemuit: vultumque ima ad suspiria duxit.
Pallor in ore sedet: macies in corpore toto
Nusquam recta acies: livent rubigine dentes:
Pectora felle virent: lingua est suffusa veneno. 380
Risus abest; nisi quem visi movêre dolores.
Nec fruitur somno, vigilacibus excita curis:
Sed videt ingratos, intabescitque videndo,
Successus hominum : carpitque et carpitur unâ.
Suppliciumque suum est. Quamvis tamen oderat illam,
Talibus affata est breviter Tritonia dictis: -

386
* Infice tabe tuâ natarum Cecropis unam:
Sic opus est. Aglauros ea est.' Haud plura locuta
Fugit; et impressâ tellurem repulit hastâ.
Illa deam obliquo fugientem lumine cernens ; 390
Murmura parva dedit; successurumque Minerva
Indoluit: baculumque capit; quod spinea totum
Vincula cingebant: adopertaque nubibus atris,
Quâcunque ingreditur, florentia proterit arva,
Exuritque herbas, et summa cacumina carpit : 395
Afflatuque suo populos, urbesque, domosque
Polluit: et tandem Tritonida conspicit areem;
Ingeniis, opibusque, et festâ pace virentem :
Vixque tenet lacrymas; quia nil lacrymabile cernit.

LIBER III.

HOMINES E DENTIBUS SERPENTINIS ORTI.

V.

24.

5

10

Cadmus agit grates, peregrinæque oscula terræ
Figit: et ignotos montes, agrosque salutat.
Sacra Jovi facturus erat: jubet ire ministros,
Et petere e vivis libandas fontibus undas.

Silva vetus stabat, nullâ violata securi:
Est specus in medio, virgis ac vimine densus,
Efficiens humilem lapidum compagibus arcum ;
Uberibus foecundus aquis. (Hoc conditus antro
Martius anguis erat, cristis præsignis et auro.
Igne micant oculi; corpus tumet omne veneno;
Tresque vibrant linguæ ; triplici stant ordine dentes.)
Quem postquam Tyriâ lucum de gente profecti
Infausto tetigere gradu; demissaque in undas
Urna dedit sonitum ; longum caput extulit antro
Cæruleus serpens; horrendaque sibila misit.
Effluxêre urnæ manibus : sanguisque relinquit
Corpus, et attonitos subitus tremor occupat artus.
Ille volubilibus squamosos nexibus orbes
Torquet, et immensos saltu sinuatur in arcus :
Ac mediâ plus parte leves erectus in auras
Despicit omne nemus : tantoque est corpore, quanto,
Si totum spectes, geminas qui separat Arctos.
Nec mora : Phænicas (sive illi tela parabant,
Sive fugam; sive ipse timor prohibebat utrumque)
Occupat: hos morsu, longis complexibus illos ;

15

20

25

Hos necat afflatos funesti tabe veneni.

Fecerat, exiguas jam,sol altissimus umbras : Quæ mora, sit sociis miratur Agenore, natus; Vestigatque viros. Tegimen derepta leoni Pellis erat; telum splendenti lancea ferro,

30 Et jaculum ; teloque animus præstantior omni. Ut nemus intravit, letataque corpora vidit, Victoremque suprà spatiosi corporis hostem Tristia sanguineâ lambentem vulnera linguâ; Aut ultor vestræ, fidissima corpora, mortis,

35 Aut comes,' inquit, 'ero. Dixit: dextrâque molarem Sustulit; et magnum magno conamine misit. Illius impulsu cum turribus ardua celsis Mônia mota forent: serpens sine vulnere mansit. Loricæque modo squamis defensus, et atræ

40 Duritia pellis, validos cute repulit ictus. At non duritiâ jaculum quoque vincit eâdem ; Quod medio lentæ fixum curvamine spinæ Constitit ; et toto descendit in ilia ferro. Ille, dolore ferox, caput in sua terga retorsit:

45 Vulneraque adspexit, fixumque hastile momordit. Idque, ubi vi multâ partem labefecit in omnem, Vix tergo eripuit: ferrum tamen ossibus hæret. Tum verò, postquam solitas accessit ad iras Plaga recens, plenis tumuerunt guttura venis:

50 Spumaque pestiseros circumfluit albida rictus : Terraque rasa sonat squamis : quique halitus exit Ore niger Stygio vitiatas inficit auras. Jpse modò immensum spiris facientibus orbem Cingitur; iterdum longâ trabe rectior exit.

55 Impete nunc vasto, ceu concitus imbribus amnis, Fertur, et obstantes proturbat pectore silvas.

[ocr errors]

Cedit Agenorides paulum: spolioque leonis
Sustinet incursus; instantiaque ora retardat
Cuspide prætentâ. Furit ille, et inania duro

60
Vulnera dat ferro : frangitque in acumine dentes.
Jamque venenifero sanguis manare palato
Cæperat; et virides adspergine tinxerat herbas:
Sed leve vulnus erat: quia se retrahebat ab ictu ;
Læsaque colla dabat retro; plagamque sedere

65 Cedendo arcebat, nec longiùs ire sinebat : Donec Agenorides conjectum in gutture ferrum Usque sequens pressit, dum retro quercus eunti Obstitit; et fixa est pariter cum robore cervix. Pondere serpentis curvata est arbor, et imæ

70 Parte flagellari gemuit sua robora caudæ.

Dum spatium victor victi considerat hostis ; Vox subitò audita est: (neque erat cognoscere promptum Unde; sed audita est) Quid, Agenore nate, peremptum Serpentem spectas ? et tu spectabere serpens.' 75 Ille diu pavidus, pariter cum mente colorem Perdiderat; gelidoque come terrore rigebant.

Ecce viri fautrix, superas delapsa per aurase Pallas ac. motæque jubet supponere terræ Vipereos dentes, populi incrementa futuri.

80 Paret: et ut presso sulcum patefecit aratro, Spargit humi jussos, mortalia semina, dentes. Inde (fide majus) glebæ cæpêre moveri: Primaque de sulcis acies apparuit hastæ. Tegmina mox capitum picto nutantia cono:

85 Mox humeri pectusque; onerataque brachia telis Exsistunt: crescitque seges clypeata virorums Sic, ubi tolluntur festis aulæa theatris,

90

95

Surgere signa solent: primumque ostendere vultum ;
Cætera paulatim: placidoque educta tenore
Tota patent; imoque pedes in margine ponunt.
Territus hoste novo Cadmus capere arma parabat :
• Ne cape,' de populo, quem terra creaverat, unus
Exclamat; nec te civilibus insere bellis.'
Atque ita terrigenis rigido de fratribus unum
Cominus ense ferit: jaculo cadit eminus ipse.
Hic quoque, qui leto dederat, non longiùs illo
Vivit, et exspirat, modò quas acceperat, auras.
Exemploque pari furit omnis turba :- suoque
Marte cadunt subiti per mutua vulnera fratres.
Jamque brevis spatium vitæ sortita juventus
Sanguineam trepido plangebant pectore matrem,

1y
Quinque superstitibus: quorum fuit unus Echion.
Is sua jecit humi, monitu Tritonidis, arma;
Fraternæque fidem pacis petiitque, deditque.
Hos operis comites habuit Sidonius hospes;
Cùm posuit jussam Phæbeïs sortibus urbem.

100

105.

ACTÆON IN CERVUM MUTATUS.

v. 131.

Jam stabant Thebæ: poteras jam, Cadme, videri
Exsilio felix: soceri tibi Marsque Venusque
Contigerant: huc adde genus de conjuge tantâ, 110
Tot natos, natasque, et, pignora cara, nepotes.
Hos quoque jam juvenes. Sed, scilicet, ultima semper
Exspectanda dies homini: dicique beatus
Ante obitum nemo supremaque funera debet,
Prima
nepos

inter, tot res tibi, Cadme, secundas 115

« ZurückWeiter »