Abbildungen der Seite
PDF
EPUB

Scheide produces these words of Valck. :-“Contracta fuit vox ex m, vocula negante, et otis, quod ab daw. Sic Immisericors, ex vocula mn et Acos, contracte vydens dicebatur. Puer, qui nondum fari potest, non-fans vel infans, ex et έπος, Graecis dicitur νήπιος.” «Formam vocis σωληκόβρωτος quod attinet, eadem compositione ligna a vermibus, quos Tarmites vocant Latini, vel Cossos, erosa poroßpwta Græcis vocantur. Hesych. in hac voce, “Lacedæmonii,' inquit, loco annulorum signatoriorum utebantur Gúrous. ÚTÒ ontür βεβρωμένοις.' Dicebantur ista aliis θριπόδεστα, quod idem significat; ab low enim ortum {ectòs idem notat, ac a Bpúoxw factum Bpwrós.Selecta e Schol. Valck. in N. T. 1, 495. “ Græcos cum omni copia sua vocabulum non habere, quo Infuntem exprimant; infantem enim, vulgo raidíos, propr. výmioy dicebant. Contractum illud ex vocula negante v, Ne, et érios quod ab @mos, s. rw, unde einw, Dico, Loquor. Nýmios itaque ex origine est Non loquens, Non fans, s. Infans. Vetus Lat. Fo Gr. est oc, contractum ex páw, unde et onui. Olim plene Romani dicebant pueros infantes, et sic Lucil. ap. Non. Marc. p. 56. Alludit originem Auctor Axiochi Socraticus p. 134. ubi Tò výmov, inquit, primum xhaiet, lalğσαι ούπω δυνάμενον. Πlinc explicandus versus Empedoclis a Clem. Alex. Str. 3. p. 516. servatus, Klaūvá te xaà xúxura iswvåouvýlec xãgov, Deftevi et luzi insolitum cernens miser orbem." Idem ibid. 2, 440. “ In voce vwpòs, Segnem significante, litera excidit; composita enim vox ex v vel vè, particula negante, et whgòs, quod ab ölw, Pello, Trudo. Úsus voluit ut Segnis, Tardus, qui non sineret se propelli aut protrudi, ww@gos diceretur. Similis contractio est in vocibus, cum eadem particula compositis, woòs, Edentulus, (ex vi et obous) νώδυνος, Dolore vacuus, (ex νή et οδυνος, unde οδύνη,) νήλιπος, Non calceatus, (ex viet ģ1870s,) výtuos, unens et rell.” Idem ibid. 2, 491. See Lennep. Etym. L. Gr. 464.:-“ Nwipos ortum est ab wpòs, præfixa litera N, quæ in variis compp. idem valet ac litera à ap. Græcos, et modo vim privandi, modo vim intendendi habet. Ita a nomine õdoùs, Dens, formata vox vwdds Dentibus privatum notat. Contra ab ñdupos, Dulcis, víduos notat Perdulcem. Ad hanc rationem wwegos pp. diceretur Is, qui usque impellendus est, adeoque Segnis, Tardus, quemadmodum ab Hesychio redditur ßpadós.

J.B.M. has judiciously commented on Professor Dunbar's remark that ανήκεστος is improperly written for ανάκεστος, being compounded of a privative and axéopas. The negative particle has as easily given birth to y in the present in

[ocr errors]

stance, as it does to in νωδός, νωθρός, and similar words. According to Valck. α before e is changed into ή in δερμαστής ο δέρμα έδων, ωμηστης ο ώμα έδων, and o before a becomes ή in θριπήδεστος. I add that i before o becomes ω in άμφώδων, which occurs ap. Lycophr. 1401. for the more common form αμφόδους.

Νητρεκής, i. 9. ατρεκής, Verus. Videndum est autem an dici possit νητρεκής sonare quasi νηατρεκής, particula νη αυgendi vim habente, sicut et in aliis quibusdam compp. : ex quibus est Νήχυτος. Ηoc enim nomine νήχυτος declaratur δαψίλεια κύματος, a Dionysio P. (126.) ubi κολπος νήχυτος ab eo vocatur. (Estque obiter animadvertendus hic voculæ musus. Alioqui enim plerumque non intendendi, sed priτandi vim habet, ut videmus in Νηλεης, in Nηκερδης, in Νήκεστος, in Νήριθμος, aliisque quamplurimis.) Videndum est, inquam, an νητρακης dicendum sit sonare quasi νηατρεκής, an potius eadem illi, quæ et præcedenti 'Argex's etymologia trihuenda sit. Natpexãs, Vere, Certo, Lycophr. initio suæ Alexandrae, Λέξω τα πάντα νητρεκώς άμ' ιστορείς, ubi Tzetz., postquam νητρικώς exposuit αληθώς, subjungit, derivaria, νη privativa particula, et τρέω, quod significat φοβούμαι, quoniam qui vera loquuntur, non verentur reprehensionem, sicut ii qui mentiuntur. Hoc autem etymum non dubium est, quin itidem præcedenti 'Atpexnis convenire possit, quantum ad derivationem a v. Tpéw attinet: ut videlicet åtpexns, sit ex ápriy. et V.τρέω: : sicut vntpexr's est ex particula vn, privandi vim habente, et v. rgéw. Quod etymum lubentius dederim nomini árgexr's, quam reliqua, quæ allata ante fuerunt; sed ratio etymi, quæ hic affertur, magis mihi placet, quam quæ allata fuit. Addendum autem hoc esset, ut åtgexys, sequendo illud etymum, dicitur quasi ατρεής : sic νητρακης quasi νητρεής. Αc profecto inveniuntur et alia compp. idem significantia, quorum unum à priv., alterum particulam vn habet. At vntpexns dici quasi

Εust. ad h. 1. : "οτι ώσπερ το αποτέ μεν στερεί, ποτέ δε επιτείνει, ούτω και το νή: το μεν γαρ νηλεής ελεού δηλοί στέρησιν, το δε νήχυτος κόλπος δαψίλειαν κύματος. Εt ad ΙΙ. p. 163, 28. Και ότι νήδυμος ύπνος, ο βαθύς και ανέκδυτος, ήτοι δν ου δύναται τις ραδίως αποδύσασθαι, και γίνεται παρά το δύω δύμος, και μετά της νηστερήσεως, νήδυμος ή άγαν δύνων, παρά το νη επιτατικών, και το δύω· έστι γαρ επίτασις και δια του νη, ως δηλοί το, πόντος νήχυτος : 779, 45. "Οτι δε τονη και επίτασιν δηλοί και στέρησιν, δεδήλωται και εν τοις του Περιηγητού. Εtym. Μ. Νή: στερητικόν έστιν επίρρημα, δρώται δε και επιτατικών, ως εν τώ νηλής, νήεμος, νήχυτον ύδωρ, Φιλήτας. Και, Μαράθου δε νήχυτος όρηξ. Tam Meurs. ad Hesych. de Viris Claris p. 216. (Opp. 7, 299.) quam Kayser, ad Philete Fragmm. p. 66. verba, K. μ. δ. ν. όρπηξ, putarunt esse Philetæ, non videntes metrum repugnare. Sed cum Sylb. ita potius in Etym. loco et distinguendum et leg. est : Νήχυτον ύδωρ, Φιλήτας. Και,-μαράθου δε νήχυτος όρπηξ. Hec enim sunt Nicandri Θ. 33., sed n, ύδωρ est Philete.” Starzius.

matpexus, parum verisimile est.” H. Steph. Thes. I, 1879.

J. B. M, is silent about the intensive force of y, and there is as much difficulty in accounting for it, as in the case of the intensive å, about which the reader can consult my Aristarchus Anti-Blomf. 43.

2. De Duis MANIBUS: HERODOTUS, VIRGILIUS,

Mela, PLINIUS ILLUSTRATI.
Another of your Correspondents, under the signature of
J. U., enquires about the precise meaning of the word
Manes in Virg. Æn. 6, 740.:

aliæ panduntur inanes
Suspensæ ad ventos: aliis sub gurgite vasto
Infectum eluitur scelus, aut exuritur igni.
Quisque suos, patimur, manes. Exinde per amplum
Mittimur Elysium, et pauci læta arva tenemus:
Donec longa dies, perfecto temporis orbe,
Concretam exemit labem, purumque reliquit

Æthereum sensum, atque auraï simplicis ignem. (1.) The context does not permit us to doubt about the signification of Manes in this passage.

“ Pro pænis, suppliciis, furiis, Virg. (1. c.) Quisque suos patimur manes, ubi Serv. Manes, id est supplicia, quæ sunt ap. Manes; vel Genios dicit, quos cum vita sortimur. Adde Stat. Theb. 8, 84.” Forcellinus.

(2.) That the punishment of crime is implied in Manes is most certain :-"At expiatio crimen continet, a qua piacula sunt sacra, quibus fraus, scelus, aut cædes purgaretur, (Serv. in Virg. Æn. 4. et 6.) Sed quoniam expiatio omnis ad propitiationem refertur, utraque eodem plerumque verbo denotatur. Sic busta piare dixit Propert. pro Manes propitiare, placare. Piacularibus vero s. depulsoriis sacris αποτροπαίους και εξακεστηρίοις θυσίαις infestantes Manes avertebant, qui cædis causam præbuissent, et ab illorum umbris agitabantur. Interfecta matre sæpe confessus est Nero se materna specie verberibus agitari furiarum, et tædis ardentibus, factoque per magos sacro, evocare Manes et exorare tentabat, (Suet. Ner. 34.) Occiso Galba, Otho nocte per quietem pavefactus, dicitur gemitus maximos edidisse, repertusque a concursantibus humi ante lectum jacens, per omnia piaculorum genera Manes Galbæ, a quo deturbari expellique se viderat, propitiare conatus, (Suet. Othone 7.)

Vere quidem dicebat Poëta: Quisque suos, patimur, Manes. Etenim sua quemque fraus, suum scelus, sua audacia de sanitate ac mente deturbat, (Cic. in Pison.) Hæ sunt impiorum furiæ, hæ flammæ, hæ faces. Nam ipsorum scelerum interioribus poenis impii agitantur, consilio deducuntur, deorumque tela in ipsorum mentibus figuntur. Expiare ergo piacularibus sacris scelus suum tentabant, qui se nefando aliquo facinore impiarant. Nam impiati dicti sunt scelerati, (Fest. v. Impiatus,) qui proprie homicida creduntur. Et recte À pul. Met. 8. Cruore humano asperso atque impiatum dixit: ut Planti Tranio (in Mostell.) cum monstra fingeret et narraret hospitem ab hospite in ædibus necatum, Sceleste, inquit, sunt ades, impia est habitatio. Impiique homicidæ dicti, quod ante expiationem sacris omnibus arcerentur, pro qua Diis Manibus Postulio debebatur, ut nos aliquando notabamus, (de Jure Pont. 4, 15.) Nec enim prius Manes quiescere putabantur, quam piacularibus sacris aut noxiorum pænis illi placarentur. Sic Manes Virginiæ, (Liv. 3.) per tot domos ad petendas poenas vagati, nullo relicto sonte, tandem quievisse narrantur. Quapropter ad mentionem defunctorum testari solebant memoriam eorum a se non solicitari, (Plin. 28, 2.) quod incertæ quæstionis Plinius putat: quod tamen ideo factum arbitror, ne vel ipsa cogitatione Manes neglecti læderentur, quos iratos piaculis propitiare necesse esset. Hi enim et facile irasci et læsi graviores pænas expostulare credebantur.” Jac. Gutherius de Jure Manium 2, 14. p. 239.

(3.) Having settled the meaning of Virgil, I proceed to comment on the words :-“ Virg. Æn. 6,743. Quisque suos . patimur Manes. Serv.: ' Manes, supplicia, quæ sunt ap. Manes.' Potius Manes est accusativus Græcus s. synecdochicus, secundum Manes, Manibus." Gesnerus Thes. L. L. But, as the passage is capable of being understood without such a harsh construction, there is no occasion to have recourse to it :-“ Ut Turnebus explicet L. 22. c. 1. in promtu est, ille non mihi probatur : sicuti neque Serv., quem multi sequuntur; refert enim hos Manes ad Genios. Mihi placitum dici pati Manes, ut pati furias,” [but I find no instance of this phrase in either Gesner's Thes. or Forcellinus's Lex.: pati supplicium, Cæs. B. C. 2, 30. Ovid. Trist. 2,540. pænas, Ovid. Met. 1, 243]. “Nam Ælius Stilo, (citat hunc Lilius Syntag. 6.) ait nihil esse aliud Manes, quam deos inferos. Patimur igitur Manes, erit, patimur deos inferos tortoresque. Plut. de ira dixit: To & Xonatti

κον, έριννυώδες και δαιμονικόν, ου θείον δε, ουδέ 'Ολύμπιον, Punitio furiarum est, et dæmonum, non deorum, non cælestium. Objiciet aliquis, cur dictum, Quisque suos patimur Manes ? Nonne potius, Quisque nostros patimur Manes ? vel, Quisque suos patitur Manes? Ego Poëtam laudo, qui tres orationes in unam inclusit: has sc., Omnes patimur nostros manes, ego meos, quisque suos. Ergo ita verba conjunxit, ut sententia ad tres illas referri queat. Porro Poëtæ verba pro adagio esse possint, ad explicandum, omnes

mortales, suo quemque incommodo, esse obnoxios. Observa imitationem Ausonii,

tormentaque sæva gehennæ Anticipat, patiturque suos mens conscia Manes.” De La Cerda.

(4.) The theological part of the question may be more easily than briefly answered :" Manes, animum humanum sic vocabant a corpore solutum. Apul. de Deo Socr. p. 50. postquam docuit animum humanum, --corpore suo abjurantem,-Lemurem dictitatum; ex his Lemuribus bonos esse Lares, malas Larvas, pergit :-Cum vero incertum est, quæ cuique eorum sortitio evenerit, utrum Lar sit an Larva; nomine Manem deum [Salmasius, whom I shall soon quote, rightly reads Manium deüm] nuncupant. Scilicet honoris gratia dei vocabulum additum est. Quippe tantum eos ' deos appellant, qui ex eodem numero .juste et prudenter vitæ curriculo gubernato' etc. Martian. Cap. 2. p. 40. 'A medietate aëris usque in montium terræque confinia, hemithei heroësque versantur.--Ibique Manes, i. corporis humani præsules attributi, qui parentum seminibus manaverunt.' [This derivation is rejected by Salmasius.]— Verum illi Manes, quoniam corporibus illo tempore tribuuntur, quo fit prima conceptio, (al. congestio,) etiam post vitam iisdem corporibus delectantur, atque cum his manentes appellantur Lemures. Qui si vitæ prioris adjuti fuerint honestate, in Lares domorum urbiumque vertuntur; si autem depravantur ex corpore, Larva perhibentur ac Mania. Manes igitur bi tam boni quam truces sunt constituti, quas éyadoùs xal xaxoùs daipovas memorat Graja discretio. In his etiam locis Sumanes eorumque præstites Mana atque Manuana: dii etiam, quos Aquilos dicunt, item Fura, Furinaque et Mater Mania, Intemperiæque, et alii.” Gesner.

(5.) The theology may be traced to Pythagoras; but I do not find any particular mention of it in the Lives of Pythagoras by Diogenes Laërtius, Jamblichus, and Porphyry. The testimony of Apuleius, however, is unexceptionable :

[merged small][ocr errors][ocr errors]
« ZurückWeiter »